Hepinize yağmurlu bir İstanbul sabahından günaydınlar diliyorum. Güzel bir cuma günü ama Kara bir Cuma..

Hepimizin bildiği üzere; Black Friday, Amerika’da yıllar yıllar önce bir kriz sebebiyle indirim yapılmış, daha sonra da gelenekselleşerek bugünlere gelmiş bir indirim kampanyasıdır.

Tüketimi seven topluluklar için mükemmel bir kampanya olan bu günde markalar yıl içerisindeki en büyük indirimleri yaparak satışlarını gerçekleştirir. Tüketim çılgını toplumlar için müthiş bir fırsat gibi görünen bu gün, bazılarımız için tehlikeye dönüşebilir.

Yukarıda paylaştığım İstatistik bizim ne karakterde bir tüketici toplumu olduğumuzu gösteriyor. Aslında ahlaktan nasıl uzaklaştığımızı da gösteriyor, ona da değineceğim. Sağlık ve eğitim hizmetlerinin toplamı, alkollü içecek ve sigara ile tütün mamullerinin toplamına eşit sayılır. Aynı şekilde giyim ve ayakkabı, lokanta ve oteller de bu şekilde. Konuk ve kira ile gıda ve alkolsüz içecekler; barınma ve beslenme ihtiyacını karşıladığı için yorum yapılacak bir şey barındırmıyor içerisinde. Ulaştırma konusu da vergilerden ve metropol şehirlerde yaşam yüksekliğinden dolayı bu seviyelerde. Ahlak konusunda; mülteci problemi ile birlikte yükselen konut kira ve satış problemi yatıyor. Bu konuya ”ortam böyle” açıklamasının yapılması, bu ahlaksızlığın bir zincire bağlı olduğunu kanıtlar cinsten..

Devam etmem gerekirse; şüphesiz sadece biz değil, Dünya’da bir çok ülke tüketmeyi seviyor. Mesele tüketimi sevmekte değil. Mesele ”bilinçsiz tüketim”de. Problem ihtiyacımız olduğu için pantolon almamız değil, problem sadece beyaz pantolonumuz olmadığı için bunu kendimize problem edip beyaz pantolon alma çabasına girmemiz.

Bilinçsiz tüketime karşı oluşturulmuş bir kuralı sizlerle paylaşmak istiyorum;

10 saniye kuralı, ekonomistler ve finans uzmanları tarafından etkisi kanıtlanmış bir tüketim ve harcama kuralıdır. Bu soruları kendinize yönelttiğiniz 10 saniye sizi gereksiz bir harcamadan uzak tutabilir ve tasarruf yaptırabilir.

Bir evin, insanın hatta devletin ekonomisini düzene sokabilecek olan şey tasarruftur. Tasarruf; zamanı geldiğinde aldığınız ya da yaptığınız bir harcama için pişman olmaktansa, paranızı değerlendirip daha fazla gelir elde etmenizi sağlar. Bu konuda bilinçsiz olmak bizleri bireysel ve toplumsal olarak büyük problemlerin içine çekiyor.

Black Friday bu yıl o kadar çok reklamla karşımıza çıkıyor ki, etkilenmemek elde değil. Ben alışveriş yapılmasını mantıklı bulan biriyim, ekonomik ve kişisel açıdan yararlı olduğunu düşünüyorum. Şüphesiz herkesi mutlu eder alışveriş yapmak. Fakat tavsiyem, çılgınca yapılmaması gerektiğidir. Sizlere öğüt vermiyorum, düşüncelerimi paylaşıyorum. Tüketim topluluğunda bulunan insanlarız hepimiz, kullandığımız telefonlardan tutun giydiğimiz çeşit çeşit giysilere kadar tüketimde üst noktadayız, bu yüzden öğüt veremem çünkü ben de bir noktada böyleyim. Sadece düşündüklerim ve bildiklerimi aktarıyorum.

Tüketim öyle bir noktada ki; enerji, tabii kaynaklar ve gıda konusunda bile bilinçsizce tüketiyoruz. Paranın geri dönüşü olabilir, fakat kaybettiğimiz enerji geri gelmeyecek ve sadece bizler değil gelecek nesiller de bu acıya ortak olacaklar. Küresel problemlere, kesinlikle tüketim sebep olacaktır. Hangi konuda olursa olsun tüketimin tehlikesini göz önünde bulundurmalıyız.

Kızılderililer, yüzyıllar önce tüketimin nasıl bir tehlike olduğunu görmüş ve benim çok sevdiğim bu sözü gelecek nesillere aktarmışlardır.

Gazi Mustafa Kemal Atatürk, 1923-1938 yılları arasında müthiş yatırımlarla, savaş sonrası bir ülkenin ayaklanmasına öncülük etmiş ve destek olmuş ulu önder, tüketimin tehlikesini vurgulamıştır.

Tüketmek gerekli ve önemlidir ama tasarrufu göz ardı etmemek kaydıyla. Her konuda olduğu gibi bu konuda da bilinçli olmak bir zorundalık haline gelmelidir. Bu konuda farkındalık yaratabilmek; bir bireyin, bir ülkenin belki de Dünya’nın kurtuluşuna sebep olabilmektir. Hepinize çok mutlu olacağınız bir hafta sonu diliyorum..

Muhammed Yenice