Uzun zamandır, bahsettiğim yılın başından beri gözüm ABD’de yapılacak başkanlık seçimlerinde. Hatta pandemi döneminde yapmış olduğum canlı yayında da bahsetmiştim. Seçimlerden sonra da bu durumdan gözümüzü alamayacağımız kesin.

Kısaca ABD’nin seçim sistemini anlaşılır bir şekilde anlatayım. ABD bildiğiniz üzere eyaletlerden oluşmakta. Eyaletlerde oylar toplanıyor ve oylar delege sayıları ile sonuçlanıyor. Yani diyelim ki; California eyaletinde Trump kazandı ve 90 tane delege var. Diğer tarafta Teksas eyaletinde Biden kazandı ve 55 delege var. Sonuç delege sayıları üzerinden aktarılıyor ve en çok sayıyı elde eden seçimi kazanmış oluyor. Yani yüksek oy alan değil; delege sayısı yüksek olan eyaletleri kazanan seçimi kazanmış oluyor.

Konumuza dönmemiz gerekirse; Joe Biden’ın verdiği vaatler her seçim öncesi seçmenlere verilenler gibi, ancak tutarlı. İşin bizler için kötü yanı ise bu vaatlerin seçime etki etmesi ve Biden’ın seçimi kazanması. Açıkça belirttiği üzere başta Türkiye olmak üzere Ortadoğu ülkelerini ciddi anlamda sıkıntıya sokmak için çabalayacak.

Öte yandan Trump kendinden emin bir şekilde ilerliyor. Anket sonuçları her zaman kesin değildir. Çünkü ankete katılanlar değişimi destekleyenler, ancak ankete katılmayan ve oyu belli olan büyük bir kesim de bulunmakta. Zira her seçim öncesi aynısı Türkiye’de de yaşanıyor.

Sonuç her ne olursa olsun karışıklığın bizi etkileyeceği kesin. Bu etki en çok iktisadi alanda görülecektir. Trump ile ilişkilerimiz iyi olsa da, kendisinin anlık değişimler yaşadığını biliyoruz.

Türkiye ve yatırımcılar için henüz bu seçimin ciddiye alınmadığını düşünüyorum. Ancak hatırlatmalıyım ki; kasım ayının başında bu seçime odaklanmak işin işten geçtiği zamana denk gelecektir. Bu konu aylar öncesinden dikkatlice izlenmesi gereken bir konuydu. Covid-19 pandemisi bizlere risk yönetiminin eksikliğini gösterdi. Bu konuya dair risklerin önceden planlan aması ve aksiyonların bu doğrultuda geliştirilmemesi de yine bizlere acı bir tecrübe yaşatacaktır.

Kurların ipi koptu, durulması oldukça zor. Dolar karşısında değer kaybeden paraların yapması gereken tek hamle; doların etkisini azaltmak değil kendi etkilerini çoğaltmak olmalıdır.

Muhammed Yenice