Faiz konusunun ekonomik olarak çok hassas bir konu olduğunu defalarca dile getirdim. Hatta geçen aylarda bu konuyu dile getirdiğimde yakın çevremden; “insanların iş yapması için para lazım” karşılığını almış, umutsuzca bir şeyler anlatmaya çalışmıştım.

Geldiğimiz noktada faiz oranlarının politika faizi açısından indiğini, bankaların finansal durum belirsizliğinden dolayı yavaş yavaş faizleri yükselttiğini ve yurtdışı piyasalarda Türk Lirası için faizlerin ciddi anlamda yükseldiğini gözlemliyorum. Kariyer uzmanlığıma devam ettiğim bankacılık, finansal açıdan olayları daha farklı analiz etmemi sağlıyor. Konut, taşıt ve ihtiyaç kredilerinin faizlerinde bir hafta önceki oranların dahi yakalanamadığını görüyorum.

Tüketici açısından bu durum olumsuz karşılanıyor. Ev almak isteyenler, araç sahibi olmak isteyenler ve ihtiyaçlarını gidermek üzere finansmana ihtiyaç duyanlar bu durumdan hoşnut değil. Ben bu durumda tek bir soru sormak istiyorum. “Gerçekten ihtiyaç var mı?” Bu durumu kişisel finans ile değerlendirmek gerekiyor elbette, bireysel olarak..

İhtiyaçlarımız ile isteklerimizi birbirine karıştırdığımız için; devletin imkanlarını zorlayarak bizlere sağladığı likidite faydadan ziyade borç olarak geri dönüyor. Pandemi döneminin başında bunu dile getirmiştim. Bizler devletin adımlarını destekler nitelikte davranmadığımız sürece bu adımlar biz ve ülkemiz adına negatif etki yaratıyor. Yatırımdan ziyade tüketim amaçlı harcamalar ve tasarruf eksikliği bizleri pozitif görünümden negatif görünüme sürüklüyor.

Yatırımdan kasıt kredi çekip altın veya hisse senedi almak değil elbette. Bu gayet hatalı bir finansal yaklaşım. Borç ile para kazanıp daha sonra borcu ödeyip kar etme düşüncesi, hatta hayali diyebilirim. Bu konuda dönüp dolaşıp sorgulamamız gereken yine kendi kişisel ve toplumsal aksiyonlarımız olmalı. Bizler destek olmadıkça ekonomi yönetiminin adımları faydalı olmayacaktır.

Faiz oranlarının mecburi yükselişi veya yerinde sayması bizlere de frene basma veya durup düşünme fırsatı sunuyor diyebilirim. Olumsuz bakmamak gerek. Ekonomi durum yönetimini gerektirir. Duruma göre şekil almayı bilmedikçe başarılı olmak pek yakın bir ihtimal değil.

Muhammed Yenice